نیکل

nikel

نیکل (Ni) یکی از جدیدترین عناصر غذایی ضروری برای رشد و نمو گیاهان شناخته شده است. گیاهان نیکل را به صورت کاتیون Ni2+جذب می کنند. نیکل (Ni) در میان فلزات سنگین جایگاه ویژه‎ای دارد. برخلاف سایر فلزات سنگین مانند (کادمیوم، سرب، جیوه، نقره) و چندین فلز دیگر، نیکل بخشی از آنزیم اوره‎ آز می باشد، برای برخی از گونه ‎های گیاهی ضروری است.

از سوی دیگر، علاوه بر ضروری بودن نیکل برای متابولیسم گیاه، همانند سایر فلزات سنگین، غلظت زیاد نیکل ممکن است برای گیاهان سمی باشد. تجزیه و تحلیل شواهد منتشر شده در مورد سمیت نیکل درگیاهان نشان می‎دهد که علاوه بر سمیت عمومی که توسط تمام فلزات سنگین در گیاهان سبب می‎شود، نیکل به دلیل ویژگی فیزیکی و مشخصات خاص شیمیایی یک نوع خاص از سمیت را نشان می‎دهد.
اگر چه نيكل هم اكنون بـه عنـوان يك عنصر ضروري بسيار كم مصرف شناخته شده است، اما تنها نقش تعريف شده اين عنصر، شـركت در سـوخت و ساز اوره مي باشد، كه اين فرايند در گياهـاني كـه از اوره بـه عنـوان منبـع نيتروژن استفاده مـي كننـد، بـسيار حـائز اهميـت اسـت. اما در گياهاني كه با تركيبي به غير از اوره تغذيه مي شـوند از اهميـت چنداني برخوردار نيست. گیاهان نیکل را به آسانی جذب می کنند.  عنصر نیکل در گیاه متحرک می باشد. بنابراین خطر تجمع بیش از حد نیکل در اندام های گیاهی وجود داشته که در این صورت باعث کاهش کیفیت فرآورده های گیاهی می شود.
نیکل و آهن دارای بار مثبت می باشند و به علت تشابه در سایر ویژگی های شیمیایی، رفتار آن ها در بسیاری از سیستم های خاک -گیاه مشابه می باشد. همچنین برهمکنش های مشاهده شده بین آهن و نیکل و ارتباط برخی از علائم سمیّت نیکل با کمبود آهن در گیاهان مختلف می تواند حاکی از امکان انتقال نیکل در گیاهان از مسیرهای انتقال آهن باشد. از آنجایی که تاکنون وجود حامل های اختصاصی در گیاهان برای نیکل گزارش نشده، وجود آن نیز محتمل به نظر نمیرسد، لذا به نظر می رسد که نیکل ناقل های انتقال دهنده و کیلیت کننده های آهن را اشغال می کند.

علائم کمبود نیکل

گیاهان مبتلا به کمبود نیکل، غلظت‎های سمی اوره را در نوک برگ‎های خود تجمع می‎دهند که دلیل آن کاهش فعالیت آنزیم اوره ‎آز می باشد. علائم کمبود نیکل در گیاهان مشابه کمبود نیتروژن می باشد، این علائم بیشتر در برگ های پایینی گیاهان دیده می شود در این حالت برگ ها حالت نکروزه پیدا می کنند و رشد گیاهان کم می شود. نقاط نکروزه در امتداد لبه های برگ ایجاد می شود و برگ ها کوچکتر از حالت طبیعی می شوند.

نیکل همچنین با بیمارهای گیاهی نیز در ارتباط است، زیرا باعث نقصان در متابولیسم نیتروژن می‎شود. علاوه بر این، استفاده بیش از حد از عناصر روی و مس ممکن است باعث کمبود نیکل در خاک شود، زیرا این سه عنصر دارای سیستم جذب مشترک توسط گیاهان هستند. آهکی بودن خاکها، سبب افزایش pH می شود، این امر سبب کمبود نیکل در خاک و سپس در گیاهان می گردد. بنابراین، در خاک‎هایی که pH بالایی دارند، چه به صورت طبیعی و چه به صورت مصنوعی، ممکن است برای اطمینان از کیفیت محصول و عملکرد مناسب، به کوددهی نیکل نیاز باشد.

nikel

علائم بیشبود نیکل

نیکل مانند آلومینیم به لحاظ اثر سمی آن بر رشد گیاهان مورد توجه متخصصین قرار گرفته است. علایم سمیت نیکل شبیه به علائم کمبود آهن می باشد، یک علامت مشخصه سمیت نیکل در غلات تغییر در شدت زرد برگی در طول برگ و تولید یک سری نوارهای عرضی می باشد. غلظت های زیاد نیکل ممکن است باعث کمبود روی و آهن در گیاهان شود، که علت آن رقابت یونی می ‎باشد. اضافه کردن برخی از لجن ‎های فاضلاب ممکن است باعث ارتقای غلظت نیکل در گیاهان شود. همچنین جذب مقادیر بیشتر از نیاز نیکل توسط گیاهان باعث بروز مسمومیت شده، سمیّت گیاهی منجر به سوختگی برگ، رشد ضعیف گیاه، کاهش عملکرد و بروز ناهنجاری هایی در متابولیسم گیاهی می شود.

نقش های نیکل در گیاه

نیکل جزء فلزی آنزیم اوره آز می باشد، که واکنش CO(NH2)2 + H2O → 2NH3 + CO2 را کاتالیز می ‎کند. در سال 1985، نیکل برای اولین بار به عنوان یک ماده مغذی ضروری برای تکمیل چرخه حیات گیاه شناخته شد. ‎بررسی ها نشان داد که نیکل برای حفظ قوه نامیه بذر جو ضروری می باشد، همچنین سبب افزایش جوانه زنی و عملکرد دانه جو نیز می گردد. نیکل برای متابولیسم نیتروژن در گیاهان لگوم مفید می باشد. بطور مثال وزن گره ‎ها و عملکرد دانه سویا با کوددهی نیکل افزایش پیدا می کند. نیکل برای گیاهان دانه ریز ضروری تشخیص داده شده است.

انواع ترکیبات حاوی عنصر نیکل

1.سولفات نیکل NiSO4

سولفات نیکل یک ترکیب معدنی بلوری به رنگ های زرد (در حالت خشک)، و سبز یا آبی می باشد، که با گرم شدن، گازهای سمی تولید می کند.

2.نیترات نیکل Ni(NO₃)₂

کریستال های آن به رنگ سبز پر رنگ زمردی می باشد. این ماده به مقدار زیادی محلول در آب می باشد.

3.کلرید نیکل NiCl2

یک ترکیب شیمیایی به شکل پودر کریستالی زرد-قهوه ای می باشد که نوع هیدراته و ۶ آبه آن به صورت نمک سبز رنگ می باشد که با گرم شدن، گازهای سمی تولید می کند.

با ما همراه باشید با مرغوب­ترین کودهای شیمیایی و مجربترین کارشناسان

نوشتهٔ پیشین
نیتروژن
نوشتهٔ بعدی
کود شیمیایی چیست؟

با ما درتماس باشید

744 0100 0917

اگر در ارتباط با کودهای شیمیایی نیاز به مشاوره داشتید میتوانید شماره همراه خود رار وارد کنید تا مشاورین ما با شما تماس بگیرند.

این فیلد را پر کنید
مطالب مفید
error: Content is protected !!